UTRECHT / VENRAY – In gebieden met veel intensieve veehouderij (zoals de Peel) verdwijnen door overbemesting veel nitraatverbindingen in de bodem. Door de aanwezigheid van pyriet in diepere grondlagen blijft de uitspoeling van nitraat beperkt, zo blijkt uit onderzoek dat Yanchun Zhang (Universiteit Utrecht) uitvoerde bij Oostrum (gemeente Venray). Er is echter ook een schaduwzijde: door oxidatie van pyriet in de bodem kan sulfaat en het zeer giftige arseen vrijkomen dat een bedreiging vormt voor de kwaliteit van het grondwater.
Nitraat afkomstig uit mest is wereldwijd een veel voorkomende verontreiniging in grondwater. Verhoogde nitraatconcentraties in het drinkwater kan leiden tot ernstige gezondheidsproblemen. Nitraat kan via natuurlijke processen uit het grondwater verdwijnen door middel van zogeheten denitrificatie. Dat is een proces waarbij nitraat door bacteriën wordt omgezet naar stikstofgas (N2).
Het mineraal pyriet (scheikundige naam: ijzerdisulfide) speelt eveneens een belangrijke rol bij de omzetting van nitraat in de bodem. Yanchun Zhang toont in haar proefschrift namelijk aan dat in het grondwater bij Oostrum in Limburg en in de Brabantse Kempen denitrificatie gekoppeld is aan de oxidatie van pyriet. Ondanks de hoge stikstofbemesting in deze gebieden is dankzij dit proces de uitstroom van nitraat naar het oppervlaktewater beperkt gebleven.
Denitrificatie in combinatie met pyrietoxidatie heeft volgens Yanchun Zhang echter ook ernstige bijwerkingen. Zo kan het zeer giftige arseen vrijkomen (mobilisatie van zware metalen), sulfaatproductie stimuleren en veranderingen in de pH (zuurtegraad) veroorzaken die een bedreiging vormen voor het grondwater. Beter begrip van deze geochemische processen in watervoerende lagen is daarom volgens de promovenda van groot belang om de kwaliteit van het grond- en oppervlaktewater in deze gebieden te beschermen.
- Yanchun Zhang promoveert 19 november aan de Universiteit Utrecht. De titel van haar proefschrift luidt ‘Coupled biogeochemical dynamics of nitrogen and sulfur in a sandy auifer and implications for groundwater quality’.
Dit is geen scheikunde, maar schijtkunde.
Nu de drinkwaterbronnen in Boxmeer en Vierlingsbeek reeds vergiftigd zijn, is het wachten op de overige bronnen, welke buiten werking worden gesteld, met dank aan de vee-industrie!