Vogelgriep vormt ook risico voor varkenshouderij in de Peel

DE PEEL / BOXMEER – Het vogelgriepvirus kan ook varkens besmetten. Dat zegt Wim Verbruggen, voormalig woordvoerder van Milieuvereni­ging Land van Cuijk vandaag in een artikel in de Gelderlander. Verbruggen is werkzaam bij MSD Animal Health in Boxmeer. Tot dusver is er geen besmetting met het vogelgriepvirus H5N8 opgedoken in de Peel. Maar als dat gebeurt, zijn de rapen gaar. De Peel is de regio met het hoogste aantal dieren van heel Europa. Het grootste risico lopen pluimveebedrijven, maar ook varkenshouderijen (die vaak op zeer korte afstand van pluimveebedrijven zijn gevestigd) lopen risico.

Door de korte onderlinge afstanden kan een vogelgriepvi­rus zoals het uiterst besmettelijke N5H8 zomaar opduiken in een nabij gelegen varkensstal. Als een varken eenmaal besmet is geraakt, kan het genetisch materiaal van het virus veranderen (mute­ren) en zelfs een risico gaan vormen voor de mens (zoönosen). Wim Verbruggen zegt daarover in de Gelderlander: “Bekend is dat een gemuteerd vogelgriepvirus bij een varken mak­kelijk kan overspringen op de mens, bijvoorbeeld de varkensver­zorger die dagelijks in de stal is.”

Veedichtheid en mix pluimvee en varkens
Milieuvereni­ging Land van Cuijk en stichting Mens, Dier & Peel hebben in februari 2014 in een uitgebreid artikel in het Eindhovens Dagblad en op deze website reeds gewezen op het feit dat de meeste pluimvee- en varkensbedrijven in Brabant op zeer korte afstand van elkaar zijn gevestigd. Het RIVM adviseert in een rapport uit 2008 om minimaal een afstand van 1.000 tot 2.000 meter tussen deze bedrijven aan te houden.

Uit onderzoek van Mens, Dier & Peel en Milieuvereni­ging Land van Cuijk blijkt dat 90 procent van de pluimveebedrijven en 69 procent van de varkensbedrijven in Brabant binnen 1.000 meter van elkaar is gevestigd. Een overgrote meerderheid van deze veebedrijven staat zelfs binnen 500 meter van elkaar. Dergelijke korte afstanden vergroten niet alleen het risico van verspreiding van besmettelijke virussen, kunnen ook een gevaar vormen op het ontstaan van zoönosen.

Viroloog Ab Osterhaus zei in februari in het ED dat door de aanwezigheid van miljoenen dieren in een relatief klein gebied zoals de Peel een pandemie met een gemuteerd, dierlijk virus met tienduizenden slachtoffers ‘niet ondenkbaar’ is.

• Zie ook: Pluimvee- en varkensbedrijven in Brabant te dicht bij elkaar
• Zie ook: Volksgezondheid leidend bij provincie? Niet waar!

Compartimenten tegen besmetting
Om verdere verspreiding van het uiterst besmettelijke vogelgriepvirus H5N8 (ook vogelpest genoemd) in te dammen heeft staatssecretaris Sharon Dijksma (PvdA) Nederland maandag 24 november 2014 opgedeeld in een vier compartimenten. Op die manier wil de regering de Peel en de Gelderse Vallei, twee gebieden met de grootse pluimveestapel van Nederland, van elkaar gescheiden houden. Daarnaast zijn er rond de besmettingsbronnen in Hekendorp, Ter Aar en Kamperveen afgeschermde zônes ingesteld van 3 en 10 km om deze bronnen af te sluiten van de buitenwereld.

Dinsdag werden barrières tussen de compartimenten op verzoek van de pluimveesector alweer gedeeltelijk ontgrendeld door corridors in te stellen om vleeskuikens (plofkippen) vanuit de Peel af te kunnen voeren naar slachterijen in het westen van Nederland.

• Meer informatie: NVWA en ministerie van Economische Zaken

Overbelast gebied
De gezamenlijke Peelgroepen hebben politici en bestuurders in Den Haag. Den Bosch, Maastricht en in de eigen regio al diverse malen gewezen op de risico’s die er kleven aan de grootschalige intensieve veehouderij, de extreem hoge veedichtheid én de risicovolle mix van pluimvee- en varkensbedrijven op korte afstand van elkaar. Tot dusver is daar niets mee gedaan.

• Zie ook: Peelregio heeft allerhoogste veedichtheid van Europa
• Zie ook: Peelgroepen roepen hele regio uit tot ‘overbelast gebied’